Piotr Prądzyński, autor bloga „Programista na swoim”, tłumaczy, czym jest B2B, czym różni się od umowy o pracę i dlaczego jest tak popularne w IT. Omawia praktyczne kroki przy zakładaniu jednoosobowej działalności: wniosek CEIDG, ulgę na start, koszty uzyskania przychodu, konto firmowe i VAT, a także formy opodatkowania (liniowy, ryczałt, IP Box) i wpływ „Polskiego Ładu”. Ostrzega przed pułapkami w umowach (zakaz konkurencji, kary umowne, prawa autorskie) i przypomina, że to nie jest porada prawna ani księgowa.
Piotr Prądzyński
Piotr Prądzyński jest programistą, który trafił do branży IT prosto ze studiów programistycznych, a informatyką zainteresował się już w gimnazjum. Prowadzi blog „Programista na swoim”, na którym pisze o prowadzeniu działalności gospodarczej i rozliczeniach w branży IT.
Piotr rekomenduje:
- Paul Jarvis, „Firma, czyli Ty”
Skrót rozmowy: Na czym polega B2B?
Dziś moim gościem jest Piotr Prądzyński. Piotr opowie nam o popularnej formie rozliczeń w branży IT, której akronim brzmi B2B. Piotrze, dziękuję, że przyjąłeś moje zaproszenie na rozmowę.
Cześć, również dziękuję za zaproszenie.
Jak trafiłeś do branży IT?
Piotrze, może opowiesz nam, jak w ogóle trafiłeś do branży IT?
To była dość prosta droga, bo wprost ze studiów programistycznych. Chociaż komputerami zainteresowałem się już w gimnazjum, to samo programowanie wciągnęło mnie dopiero podczas nauki w liceum na profilu matematyczno-informatycznym, a później na studiach.
Czym właściwie jest B2B?
Czym właściwie jest B2B?
B2B, czyli "business to business", to model współpracy między dwoma firmami. W kontekście ofert pracy oznacza to, że nie zatrudniasz się na umowę o pracę, lecz świadczysz usługi innej firmie w ramach własnej działalności gospodarczej (z reguły jednoosobowej). Ta forma jest często utożsamiana z samozatrudnieniem, chociaż nie ogranicza się tylko do branży IT.
Dlaczego w IT umowa B2B jest tak popularna?
Dlaczego w IT umowa B2B jest tak popularna?
Głównie z dwóch powodów: relatywnie wysokich zarobków w IT oraz możliwości znacznych oszczędności na podatkach i składkach.
Czym umowa B2B różni się od umowy o pracę?
Czym umowa B2B różni się od umowy o pracę?
Umowa o pracę podlega pod Kodeks Pracy i jest bardzo rygorystyczna – określa chociażby wymiar urlopu, miejsce wykonywania obowiązków czy okres wypowiedzenia. Natomiast umowa B2B opiera się na ogólnych zasadach swobody zawierania umów między przedsiębiorcami.
Czego umowa B2B nie może zawierać?
Czego w związku z tym umowa B2B nie może zawierać?
Przede wszystkim nie może wykazywać cech charakterystycznych dla umowy o pracę (stosunku pracy), takich jak: ścisłe wyznaczenie godzin i miejsca pracy, informacja o płatnym urlopie czy rygorystyczne zasady podporządkowania "pracodawcy". Jeśli umowa B2B ma takie elementy, urząd może ją zakwestionować.
Jak policzyć zarobki „na rękę” na B2B, gdy w ofercie jest tylko kwota brutto?
Jak mogę policzyć, ile na B2B wyniosą moje zarobki "na rękę", gdy w ofercie widnieje tylko kwota brutto?
Należy pamiętać, że kwota brutto na umowie B2B (np. 10 000 zł netto na fakturze + VAT) nie odpowiada kwocie na rękę. Musisz samodzielnie odjąć podatek dochodowy (np. 19% liniowy lub ryczałt) oraz składki ZUS (które mogą zależeć od Twojego stażu działalności). Istnieje wiele darmowych kalkulatorów B2B w internecie, które pomogą Ci to precyzyjnie wyliczyć.
Czym jest odpowiedzialność majątkowa przy jednoosobowej działalności?
Czym jest odpowiedzialność majątkowa i jak wygląda ona w przypadku umowy B2B, gdy prowadzimy jednoosobową działalność gospodarczą?
W przeciwieństwie do umowy o pracę, gdzie pracownik na ogół odpowiada tylko do trzykrotności swojej pensji, przy jednoosobowej działalności gospodarczej odpowiadasz całym swoim majątkiem (również prywatnym) za ewentualne szkody i zaciągnięte zobowiązania, na przykład w przypadku kary wpisanej w umowę.
Jaki jest pierwszy krok przy zakładaniu działalności?
Przyjmijmy, że otrzymałem atrakcyjną ofertę pracy i zdecydowałem się założyć działalność. Co jest absolutnie pierwszym krokiem, jaki muszę zrobić?
Pierwszym krokiem jest wypełnienie wniosku CEIDG (Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej). To wniosek, dzięki któremu Twoja firma fizycznie zaczyna istnieć.
Dlaczego najlepiej założyć działalność drugiego dnia miesiąca?
Dlaczego najbardziej korzystnym dniem na założenie działalności jest drugi dzień miesiąca?
Ma to związek z tzw. "ulgą na start". Działa ona przez pierwsze pełne 6 miesięcy prowadzenia działalności. Jeśli założysz firmę 2-go dnia miesiąca, ten pierwszy, niepełny miesiąc nie wlicza się do limitu, więc w praktyce zyskujesz ulgę na niemal 7 miesięcy.
Czy muszę podawać miejsce wykonywania działalności gospodarczej?
Czym muszę podawać miejsce wykonywania działalności gospodarczej?
Tak, podczas wypełniania wniosku CEIDG konieczne jest podanie adresu zamieszkania (siedziby) oraz, jeśli istnieje, adresu do doręczeń.
Czy mogę być w tym miejscu jedynie zameldowany?
Czy mogę być w tym miejscu jedynie zameldowany?
Nie musisz być tam zameldowany na stałe, ale musisz posiadać tytuł prawny do tego lokalu, czyli na przykład umowę najmu, jeśli nie jest to Twój własny dom.
Co tracę, jeśli nie podam miejsca wykonywania działalności?
Czy jeśli nie podam miejsca wykonywania działalności, to czy coś przez to tracę?
Jeśli wskażesz jedynie adres korespondencyjny w postaci "biura wirtualnego", nie odliczysz w pełni kosztów związanych z utrzymaniem domowego biura, takich jak internet czy część rachunków za prąd.
Jakie koszty uzyskania przychodu może mieć programista?
Jakie koszty uzyskania przychodu może mieć programista i dlaczego warto je uwzględniać?
Jako programista na B2B możesz "wrzucić w koszty" na przykład zakup laptopa, monitora, klawiatury, szkolenia czy chociażby wynajem biurka w przestrzeni coworkingowej. Zmniejszają one podstawę opodatkowania, co oznacza, że w rezultacie płacisz niższy podatek dochodowy.
Czy przy kilku fakturach w miesiącu mogę sam prowadzić księgowość?
Jeśli będę wystawiał jedną czy dwie faktury w miesiącu, to czy mogę sam prowadzić swoją księgowość?
Zawsze możesz samodzielnie prowadzić swoją księgowość, nie jest to jednak zalecane, jeśli nie masz odpowiedniej wiedzy. Ze względu na stale zmieniające się przepisy i możliwość popełnienia kosztownych błędów, lepiej zatrudnić księgowego lub skorzystać z dedykowanych programów online, nawet jeśli wystawiasz mało faktur.
Czy muszę zakładać konto firmowe i jakie są jego plusy?
Czy muszę zakładać konto firmowe? Jakie są jego plusy?
Nie ma ścisłego obowiązku zakładania konta formowego przy JDG, ale zdecydowanie warto to zrobić. Oddzielenie pieniędzy prywatnych od firmowych znacznie ułatwia księgowanie i wgląd w faktyczne zyski, a także chroni prywatne środki w przypadku ewentualnych zawirowań skarbowych.
Co to znaczy być vatowcem i czy programiście się to opłaca?
Co to znaczy być vatowcem? Czy programiście się to opłaca?
Bycie vatowcem to bycie czynnym podatnikiem podatku VAT. Jeśli współpracujesz z firmami, które również są "na VAT", często bardziej opłaca Ci się nim zostać. Dzięki temu na fakturach za zakupy firmowe możesz odliczyć doliczony VAT (tzw. zwrot podatku VAT). Twój klient i tak rozliczy VAT z Twojej faktury z urzędem, więc dla niego nie jesteś droższy.
Czym jest IP Box i podatek 5%?
W internecie możemy natknąć się na takie coś jak IP Box i związany z nią podatek w wysokości jedynie 5%. Możesz przybliżyć nam ten temat?
To preferencyjna ulga dla osób tworzących oprogramowanie traktowane jako "kwalifikowane prawo własności intelektualnej". Aby z niej skorzystać (podatek dochodowy wynosi wtedy 5%), Twój kod musi stanowić innowację (być wynikiem prac badawczo-rozwojowych) i musisz przekazywać do niego prawa autorskie na rzecz kontrahenta. Wymaga to specyficznych zapisów w umowie, zgody i indywidualnej interpretacji podatkowej.
Czy rozliczanie ryczałtem może być opłacalne?
Czy rozliczanie się na podstawie ryczałtu może być opłacalne? Jaka wysokość podatku się z tym wiąże?
W przypadku ryczałtu ewidencjonowanego płacisz stały procent podatku od przychodu bez możliwości odliczania kosztów. Obecnie, po wejściu nowych przepisów, ryczałt dla wielu usług IT został obniżony z 15% na 12%. Jest to bardzo opłacalne rozwiązanie dla osób z wysokimi zarobkami i bardzo niskimi, comiesięcznymi kosztami działalności.
Jak „Polski Ład” może zmienić warunki gry?
Jak "Polski Ład" może zmienić warunki gry?
Zmieni się to, że na przykład przy podatku liniowym nie będzie można już odliczyć składki zdrowotnej od podatku, a sama składka będzie uzależniona od wysokości Twoich dochodów, co zauważalnie podniesie miesięczne koszty prowadzenia działalności. Zmieniają się również skale podatkowe i kwoty wolne. Trzeba będzie uważniej przeanalizować wszystkie formy opodatkowania, np. przy pomocy księgowego.
Czy warto ubiegać się o dofinansowanie na start działalności?
Czy miałeś kiedyś do czynienia z dofinansowaniami do rozpoczęcia działalności gospodarczej, np. z urzędu pracy? Warto się o nie ubiegać?
Osobiście nie miałem z tym do czynienia. Otrzymanie takiego dofinansowania często wymaga statusu bezrobotnego oraz solidnego biznesplanu, i jeśli masz szansę spełnić wszystkie wymogi, to może to być zastrzyk gotówki rzędu 20-30 tysięcy złotych. Trzeba się jednak liczyć z rygorystycznymi wymogami dotyczącymi czasu prowadzenia działalności, aby ich nie zwracać.
Przed jakimi błędami ostrzec osoby zakładające działalność i podpisujące umowę B2B?
Przed jakimi błędami na początku prowadzenia działalności gospodarczej i przy podpisywaniu umowy B2B możesz ostrzec naszych słuchaczy?
Przede wszystkim uważnie czytajcie umowy – zwłaszcza zapisy dotyczące zakazu konkurencji, wysokich kar umownych, przeniesienia praw autorskich i terminów płatności. Błędem jest też traktowanie całej zarobionej kwoty jako pieniędzy na wydatki prywatne – zapominanie, że za chwilę trzeba będzie opłacić z tego ZUS, podatki i księgową.
Jaką książkę polecić osobie, która chce prowadzić jednoosobową działalność?
Jaką książkę polecisz osobie, która chce prowadzić jednoosobową działalność gospodarczą?
Ze swojej strony mogę gorąco polecić książkę "Firma, czyli Ty" Paula Jarvisa. Pokazuje ona, jak sprawnie działać jako jednoosobowa firma, unikając pokusy przesadnego skalowania kosztem niezależności i wolności.
Gdzie można znaleźć Piotra w sieci?
Gdzie możemy Cię znaleźć w sieci?
Najłatwiej złapać mnie na moim blogu programistanaswoim.pl oraz na LinkedInie pod moim imieniem i nazwiskiem.
Czy omawiane informacje są poradą prawną lub księgową?
To jeszcze dodamy informację, że te rzeczy tu, które poruszyliśmy przed chwilą nie są poradą prawną ani księgową i przed podjęciem decyzji warto skonsultować się ze specjalistami.
Tak, oczywiście.
Dziękuję Piotrze za rozmowę.
Dzięki.
